Zasada w skrócie: to, czy po czasowniku stoi gerund (-ing), czy to + bezokolicznik, zależy od pierwszego czasownika, a po przyimku staje prawie zawsze -ing (wyjątek: but/except + bezokolicznik). Polakom sprawia to kłopot, bo polszczyzna łączy czasowniki niemal zawsze bezokolicznikiem: „lubię czytać”, „chcę kupić”, „przestał palić”, „skończyli malować”. Kalka podsuwa więc to wszędzie (*enjoy to read, *finish to paint). Z kolei tam, gdzie po polsku stoi rzeczownik odczasownikowy („przed wyjściem”, „dzięki za pomoc”), łatwo wstawić *before to leave albo *thanks for help me.
Szybka reguła: enjoy / avoid / finish / mind / suggest / consider → -ing; want / decide / hope / manage / afford / would like → to; przyimek → -ing; make / let + osoba → bezokolicznik bez to; remember, forget, stop, regret → forma zmienia sens. Ćwiczenia są podzielone na trzy poziomy po 10 zadań: A2 (najczęstsze czasowniki), B1 (przyimki, be used to, gerund jako podmiot) i B2 (zmiana znaczenia, konstrukcje z dopełnieniem).
Gerund czy bezokolicznik? 30 zadań
Poziom A2 · podstawowe czasowniki
Ania enjoys ___ crime novels in the evening.
Wszystkie pytania, odpowiedzi i wyjaśnieniaOtwórz po zakończeniu quizu, aby sprawdzić swoje odpowiedzi.
1. Ania enjoys ___ crime novels in the evening.
- reading
- to read
- read
Poprawna odpowiedź: reading · Enjoy łączy się wyłącznie z -ing: enjoys reading. Polskie „lubi czytać” podsuwa bezokolicznik, ale *enjoys to read to typowa kalka – enjoy po prostu nie przyjmuje to.
2. We want ___ a bigger flat next year.
- buying
- buy
- to buy
Poprawna odpowiedź: to buy · Want wymaga to + bezokolicznik: want to buy. Tu polska intuicja („chcemy kupić”) prowadzi dobrze, trzeba tylko pamiętać o to – samo *want buy jest błędne.
3. My dad quit ___ when I was born, and he hasn't had a cigarette since.
- to smoke
- smoking
- smoke
Poprawna odpowiedź: smoking · Quit (rzucić nałóg) łączy się z -ing: quit smoking. Polskie „przestał palić” podsuwa bezokolicznik, ale „rzucił palenie” – z rzeczownikiem – dobrze odpowiada angielskiemu -ing.
4. Do you mind ___ the window? It's really hot in here.
- to open
- open
- opening
Poprawna odpowiedź: opening · Mind (w pytaniach i przeczeniach) łączy się z -ing: Do you mind opening…? Polskie „czy mógłbyś otworzyć” kusi bezokolicznikiem, ale *mind to open jest niepoprawne.
5. After a long talk, they decided ___ in Kraków for another year.
- to stay
- staying
- stay
Poprawna odpowiedź: to stay · Decide należy do grupy z to: decided to stay. Forma -ing po decide jest błędna, choć bliskie znaczeniowo consider („rozważać”) wymaga właśnie -ing.
6. Kasia is interested in ___ Spanish next year.
- learn
- learning
- to learn
Poprawna odpowiedź: learning · Po przyimku in staje -ing: interested in learning. Polskie „interesuje się nauką” ma rzeczownik, a nie bezokolicznik, i właśnie to miejsce po angielsku zajmuje forma -ing.
7. Thanks for ___ me with the boxes yesterday.
- helping
- help
- to help
Poprawna odpowiedź: helping · For to przyimek, więc po nim -ing: thanks for helping. „Dzięki za pomoc” po polsku ma rzeczownik, co kusi, by wstawić samo help – ale po for z dopełnieniem me potrzebny jest czasownik w formie -ing.
8. I hope ___ you again before Christmas.
- seeing
- to see
- see
Poprawna odpowiedź: to see · Hope łączy się z to: hope to see. *Hope seeing nie występuje – to jeden z czasowników, przy których polski bezokolicznik („mam nadzieję zobaczyć”) zgadza się z angielskim.
9. The workers finished ___ the kitchen at midnight.
- to paint
- paint
- painting
Poprawna odpowiedź: painting · Finish wymaga -ing: finished painting. Polskie „skończyli malować” ma bezokolicznik, stąd częsty błąd *finished to paint.
10. Good evening. I'd like ___ a table for two, please.
- to book
- booking
- book
Poprawna odpowiedź: to book · W uprzejmej prośbie po would like stoi to + bezokolicznik: I'd like to book. Samo like może mieć -ing (I like cooking), ale w takiej prośbie wybieramy to.
11. Before ___ the house, check that the oven is off.
- to leave
- leaving
- leave
Poprawna odpowiedź: leaving · Before jest tu przyimkiem, więc po nim stoi -ing: before leaving. Polskie „przed wyjściem” ma rzeczownik odczasownikowy, a kalka *before to leave jest bardzo częsta w wypracowaniach.
12. I'm really looking forward to ___ you in June.
- see
- to see
- seeing
Poprawna odpowiedź: seeing · To w look forward to jest przyimkiem (można po nim postawić rzeczownik: look forward to the holidays), więc wymaga -ing: looking forward to seeing. *Looking forward to see to klasyczny błąd w mailach.
13. The minister avoided ___ the journalist's question.
- answering
- to answer
- answer
Poprawna odpowiedź: answering · Avoid łączy się tylko z -ing: avoided answering. Polskie „unikał odpowiedzi” ma rzeczownik, a nie bezokolicznik – i właśnie to miejsce po angielsku zajmuje forma -ing. *Avoided to answer jest błędem.
14. We can't afford ___ a new car this year.
- buying
- buy
- to buy
Poprawna odpowiedź: to buy · Afford łączy się z to: can't afford to buy. Forma -ing po afford jest niepoprawna – to czasownik z tej samej grupy co want i decide.
15. Marta suggested ___ by train instead of flying.
- to go
- go
- going
Poprawna odpowiedź: going · Suggest łączy się z -ing albo ze zdaniem z that (suggested that we go), ale nigdy z to: *suggested to go to kalka polskiego „zaproponowała pojechać”.
16. My parents let me ___ up late on Fridays.
- stay
- to stay
- staying
Poprawna odpowiedź: stay · Let + osoba + bezokolicznik bez to: let me stay. Polskie „pozwalają mi zostać” kusi, żeby dodać to, ale po let (podobnie jak po make) to się nie pojawia.
17. I'm used to ___ up at six – I've done it for years, so it's no problem.
- get
- getting
- to get
Poprawna odpowiedź: getting · Be used to znaczy „być przyzwyczajonym”, a to jest tu przyimkiem: I'm used to getting up. Nie myl tego z used to get up (dawny zwyczaj, który minął) – tam nie ma be.
18. ___ in this lake is not allowed.
- Swim
- Swimming
Poprawna odpowiedź: Swimming · Gdy czynność jest podmiotem zdania, angielski używa -ing: Swimming is not allowed. Po polsku mówimy tu rzeczownikiem („Pływanie jest zabronione”), a nie bezokolicznikiem – i dokładnie to robi angielskie -ing. Samo Swim nie może być podmiotem.
19. Despite the stress, Tomek managed ___ the driving test.
- passing
- to pass
- pass
Poprawna odpowiedź: to pass · Manage łączy się z to: managed to pass („udało mu się zdać”). *Managed passing jest niepoprawne.
20. Would you consider ___ to Gdańsk for this job?
- moving
- to move
- move
Poprawna odpowiedź: moving · Consider w znaczeniu „rozważać” wymaga -ing: consider moving. Polskie „czy rozważyłbyś przeprowadzkę” ma rzeczownik, ale uczniowie i tak często piszą *consider to move.
21. Don't forget ___ your passport – we leave for the airport at 5 a.m.
- taking
- to take
Poprawna odpowiedź: to take · Czynność jest jeszcze przed nami (obowiązek), więc forget to take: „nie zapomnij zabrać”. Forget + -ing odnosi się do wspomnienia czegoś, co już się wydarzyło.
22. I'll never forget ___ the Tatra Mountains for the first time. It happened when I was ten.
- seeing
- to see
Poprawna odpowiedź: seeing · Chodzi o wspomnienie z przeszłości („nigdy nie zapomnę, jak zobaczyłem”), więc forget seeing. Forget to see znaczyłoby „zapomnieć zobaczyć”, czyli pominąć coś, co trzeba było zrobić.
23. We had been driving all night, so we stopped ___ a coffee at a petrol station near Łódź.
- having
- to have
Poprawna odpowiedź: to have · Zatrzymali się po to, żeby wypić kawę – to cel, więc stopped to have. Stopped having znaczyłoby „przestali pić kawę”, co tu nie ma sensu. Po polsku różnicę oddaje słownictwo („zatrzymać się” vs „przestać”), po angielsku forma.
24. I really regret ___ Piotrek that secret – now the whole class knows.
- to tell
- telling
Poprawna odpowiedź: telling · Żałujesz czegoś, co już zrobiłeś, więc regret telling. Regret to tell to oficjalna formuła złych wieści („z przykrością informuję”), np. We regret to tell you that…
25. Getting a work visa usually means ___ in three long forms.
- filling
- to fill
Poprawna odpowiedź: filling · Mean w znaczeniu „oznaczać, wiązać się z” łączy się z -ing: means filling in. Mean to do to „zamierzać coś zrobić” (I meant to call you), a tu podmiotem jest uzyskanie wizy, a nie osoba z zamiarem.
26. Our teacher advised us ___ the essay twice before handing it in.
- checking
- check
- to check
Poprawna odpowiedź: to check · Advise z dopełnieniem osobowym (us) łączy się z to: advised us to check. Bez osoby byłoby -ing (advised checking) – i właśnie dlatego forma checking po us jest tu błędna.
27. The doctor recommended ___ less sugar. (No person is mentioned after the verb.)
- eating
- to eat
- eat
Poprawna odpowiedź: eating · Recommend bez dopełnienia osobowego łączy się z -ing: recommended eating less sugar. Polskie „zalecił jeść mniej cukru” podsuwa to, ale *recommended to eat jest uważane za błąd; poprawna alternatywa to recommended that I eat less sugar.
28. I object to ___ for a service I never ordered.
- pay
- to pay
- paying
Poprawna odpowiedź: paying · Object to = „sprzeciwiać się”, a to jest tu przyimkiem (object to the decision), więc po nim -ing: object to paying. Ta sama pułapka co w look forward to i be used to.
29. The manager made us ___ the whole report again.
- rewrite
- to rewrite
- rewriting
Poprawna odpowiedź: rewrite · Make + osoba + bezokolicznik bez to: made us rewrite. Polskie „kazał nam napisać go od nowa” nie ma żadnego odpowiednika to, a jednak uczniowie często je dodają (*made us to rewrite).
30. This film is definitely worth ___ twice.
- to watch
- watching
- watch
Poprawna odpowiedź: watching · Be worth łączy się z -ing: worth watching („warto obejrzeć”). Polskie „warto” + bezokolicznik kusi, by napisać *worth to watch, ale to połączenie jest niepoprawne.
Zadaj ten quiz swojej klasie
Za darmo, a uczniowie nie potrzebują konta.
Pełna reguła: kiedy -ing, a kiedy to + bezokolicznik
Wyboru nie dyktuje znaczenie polskiego czasownika, tylko pierwszy czasownik angielski. Dlatego najskuteczniej uczyć się całych połączeń z przykładem, tak jak słówek.
- Czasownik + -ing: enjoy, avoid, finish, mind, suggest, consider, quit, keep, practise (US practice), can't help – I enjoy cooking, She suggested going by train.
- Czasownik + to: want, decide, hope, plan, promise, manage, refuse, afford, agree, would like – We decided to stay, I'd like to book a table.
- Przyimek + -ing (prawie zawsze; wyjątek: but/except + bezokolicznik): before leaving, after eating, without saying, interested in learning, good at drawing, thanks for helping.
- To jako przyimek + -ing: look forward to seeing, be used to getting up, object to paying.
- Make / let + osoba + bezokolicznik bez to: They made us wait, My parents let me stay.
- Gerund jako podmiot: Swimming is fun, Smoking is not allowed here.
- Oba warianty bez wyraźnej różnicy: like, love, hate, prefer, start, begin, continue – I like reading / I like to read.
Test przyimka: jeśli po „to” możesz postawić rzeczownik (look forward to the trip, used to the noise), to jest przyimkiem i wymaga -ing. Ale uwaga: test nie działa z każdym czasownikiem – agree to the plan, a jednak agree to help.
Trudne przypadki: remember, forget, stop, regret, mean
Przy tych czasownikach obie formy są poprawne, ale znaczą co innego. Pomaga pytanie: czy druga czynność już się wydarzyła (-ing), czy dopiero jest do zrobienia albo jest celem (to)?
- remember to lock (pamiętaj, żeby zamknąć) · remember locking (pamiętam, że zamknąłem).
- forget to take (zapomnieć zabrać) · never forget seeing (nigdy nie zapomnę, jak zobaczyłem).
- stop to have a coffee (zatrzymać się na kawę) · stop smoking (przestać palić).
- regret to tell you (z przykrością informuję) · regret telling (żałuję, że powiedziałem).
- mean to call (zamierzać zadzwonić) · mean filling in forms (oznaczać wypełnianie formularzy).
- advise / recommend / allow: z osobą → to (advised us to check), bez osoby → -ing (advised checking).
Like, love, hate i start nie zmieniają znaczenia – po nich nie zgaduj, obie formy są dobre. Ale w prośbach i życzeniach would like łączy się z to.
Dlaczego Polacy popełniają ten błąd
W polszczyźnie drugi czasownik prawie zawsze stoi w bezokoliczniku: „lubię czytać”, „chcę wyjechać”, „przestał palić”, „skończyli malować”, „pozwolili mi zostać”. Polski nie rozróżnia tu dwóch form, więc mózg szuka jednej odpowiedzi – i najczęściej wybiera angielskie to, bo kojarzy się z bezokolicznikiem.
Tam, gdzie polszczyzna nie może użyć bezokolicznika, czyli po przyimku, sięga po rzeczownik odczasownikowy: „przed wyjściem”, „bez mówienia”, „dzięki za pomoc”, „zainteresowany nauką”. Angielskie -ing pełni właśnie tę rolę, więc pomaga skojarzenie: tam, gdzie po polsku stoi rzeczownik na -nie lub -cie, po angielsku zwykle stoi -ing. Natomiast polskie „warto” i „pozwolić” z bezokolicznikiem prowadzą na manowce: worth watching, let me stay.
Typowe błędy i poprawki
- ✗ I enjoy to read. → ✓ I enjoy reading. – enjoy łączy się tylko z -ing.
- ✗ Before to leave, turn off the lights. → ✓ Before leaving, turn off the lights. – po przyimku -ing.
- ✗ I look forward to see you. → ✓ I look forward to seeing you. – to jest tu przyimkiem.
- ✗ He avoided to answer. → ✓ He avoided answering. – avoid tylko z -ing.
- ✗ They made us to wait. → ✓ They made us wait. – make + osoba + bezokolicznik bez to.
- ✗ It's worth to see. → ✓ It's worth seeing. – be worth + -ing.
- ✗ She suggested to meet on Monday. → ✓ She suggested meeting on Monday. – suggest bez to.
Jak ćwiczyć, żeby zapamiętać
Ucz się krótkich zdań, a nie list: enjoy reading, decide to stay, avoid answering, thanks for helping. Po ćwiczeniach wróć tylko do zadań, w których się pomyliłeś, i wypisz je w zeszycie jako całe zdania.
Potem sprawdź własne teksty: końcówki maili (looking forward to hearing), zdania z suggest i recommend oraz wszystko, co stoi po before, after, without i instead of. To tam kalka polskiego bezokolicznika wraca najczęściej.
Ćwicz dalej
Najczęstsze pytania
Czym różni się gerund od bezokolicznika w angielskim?
Gerund to forma -ing używana jak rzeczownik (Swimming is fun, I enjoy reading), a bezokolicznik to podstawowa forma czasownika, zwykle z to (I want to read). Która forma stoi po danym czasowniku, zależy od tego czasownika, a po przyimku zawsze stoi -ing.
Czy po like i love można użyć obu form?
Tak – I like reading i I like to read są poprawne i w codziennym użyciu znaczą praktycznie to samo. To samo dotyczy love, hate, prefer, start, begin i continue. Wyjątkiem jest would like w prośbach i życzeniach, które łączy się z to: I'd like to order.
Dlaczego mówi się look forward to seeing, a nie to see?
Bo to w look forward to jest przyimkiem, a nie częścią bezokolicznika – świadczy o tym fakt, że można po nim postawić rzeczownik (look forward to the weekend). Po przyimku staje -ing. Tak samo działa be used to i object to.
Platforma do nauki angielskiego
Ćwicz we wszystkich 13 kategoriach na platformie do nauki PromGee. Pytania są dopasowane do twojego poziomu, każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postępy zapisują się na twoim koncie.