Gerund czy infinitive w angielskim

Dwie listy i żadnej uniwersalnej reguły

Angielskie zdanie z dwoma czasownikami rozwiązuje się jedną z dwóch form: -ing albo to + bezokolicznik. Nie ma przy tym reguły opartej na znaczeniu polskiego czasownika: enjoy, avoid, finish, mind i suggest wymagają -ing, a want, decide, hope, promise, manage i refuse wymagają to. Te dwie listy obejmują większość codziennych sytuacji.

Dobra wiadomość: najczęstsze czasowniki z obu list mieszczą się w kilkudziesięciu pozycjach, a błędy powtarzają się, więc łatwo je wyplenić. Najprostsza metoda nauki to zapamiętywanie całych połączeń z przykładowym zdaniem: enjoy doing sport, decide to move, avoid answering directly, hope to see you soon. Po kilku dniach takie pary działają jak pojedyncze słówka — nie analizujesz formy, po prostu ją wybierasz.

Warto od razu rozbroić nazwę „gerund”: forma -ing po enjoy działa podobnie jak polski rzeczownik odczasownikowy („gotowanie”), choć po polsku zwykle oddajemy ją bezokolicznikiem („lubię gotować”). W zdaniu I enjoy cooking słowo cooking pełni rolę dopełnienia, w I am cooking to zwykły czasownik w czasie continuous — forma wygląda tak samo, a rola gramatyczna jest inna. Nie musisz tego nazywać; musisz rozpoznawać, czego dany czasownik wymaga dalej.

Po przyimku zawsze -ing

Jedyna prawdziwie ogólna reguła brzmi: po przyimku stoi forma -ing. Stąd before going to bed, without saying a word, interested in learning Japanese, good at solving problems, thank you for helping. Ta reguła rozwiązuje całą rodzinę zdań, w których polszczyzna nie daje żadnej podpowiedzi: „przed pójściem spać”, „dzięki za pomoc”.

Z tej reguły wynika też kłopotliwe look forward to hearing from you. To w nim jest przyimkiem, nie cząstką bezokolicznika — dowodem jest to, że po nim równie dobrze stoi rzeczownik: I look forward to your reply. Podobnie be used to working nights, object to paying twice.

Polskie kalki, które psują zdanie

Polszczyzna łączy dwa czasowniki zwykle bezokolicznikiem („chcę pomóc”, „lubię gotować”, „zdecydował się zostać”), a tam, gdzie go nie ma, używa rzeczownika („przed wysłaniem”, „myślę o zmianie pracy”). Po angielsku każde z tych połączeń ma własny kształt, a kalka polskiego bezokolicznika to jeden z najczęstszych błędów w mailach i esejach.

• ✗ I think to change jobs. → ✓ I'm thinking of changing jobs. – „Myślę o zmianie pracy”: think of to przyimek + -ing, nie to.
• ✗ He avoided to answer the question. → ✓ He avoided answering the question. – Avoid łączy się tylko z -ing, choć po polsku mówimy „unikał odpowiedzi” albo „unikał odpowiadania”.
• ✗ She suggested to postpone the meeting. → ✓ She suggested postponing the meeting. – Suggest nie przyjmuje bezokolicznika; alternatywa to suggest that we postpone.
• ✗ Before to submit the form, check the numbers. → ✓ Before submitting the form, check the numbers. – „Przed wysłaniem” to przyimek + -ing.
• ✗ I look forward to hear from you. → ✓ I look forward to hearing from you. – Najczęstszy błąd w końcówkach maili pisanych po polsku w głowie.

remember, forget, stop, try, regret: forma zmienia sens

Pięć czasowników zmienia znaczenie według formy, która stoi dalej. remember to lock znaczy „pamiętaj, żeby zamknąć” (czynność przed nami), remember locking znaczy „pamiętam, jak zamykałem” (wspomnienie). Stop to buy coffee to „zatrzymać się, żeby kupić”, a stop buying to „przestać kupować”. Po polsku rozróżnia to tylko kontekst; angielski koduje to w formie.

Przy remember, forget i regret pomaga pytanie kontrolne: czy druga czynność już się wydarzyła? Jeśli tak, stoi -ing (wspomnienie, żal); jeśli dopiero ma się wydarzyć, stoi to. Forget działa jak remember: Don't forget to call me („nie zapomnij zadzwonić”), I'll never forget meeting her („nigdy nie zapomnę, jak ją poznałem”). Stop i try trzeba zapamiętać osobno: stop + -ing to koniec czynności, stop + to to przerwa w celu zrobienia czegoś; try + to to próba i wysiłek, try + -ing to sprawdzenie metody.

Te pary często pojawiają się w korespondencji biznesowej. I regret to inform you that… to sztywna formuła złych wieści, a I regret saying that to przeprosiny za coś już powiedzianego. Did you remember to send the invoice? to kontrola obowiązku, a I remember sending it to obrona przed zarzutem. Pomyłka w formie zmienia więc sens zdania, a nie tylko jego styl.

Jak to przećwiczyć na własnych mailach

We własnych tekstach szukaj trzech punktów zapalnych: końcówek maili (look forward to…), czasowników opinii i propozycji (suggest, recommend, advise) oraz wyrażeń z przyimkami (before, after, without, instead of, interested in). To tam kalka polskiego bezokolicznika wraca najczęściej.

Drugi nawyk to czytanie na głos własnych poprawek: połączenia zapamiętane uchem (I look forward to hearing, we decided to stay) wracają potem w mowie same, bez tłumaczenia w głowie. Dlatego listę warto ćwiczyć na przykładach z własnego życia: z czego rezygnujesz (give up doing), na co się zgadzasz (agree to do), za co dziękujesz (thank you for doing).

• Zapamiętuj krótkie zdania, nie listy: enjoy doing sport, decide to move, avoid rushing.
• Sprawdź każdą końcówkę maila: I look forward to hearing from you, Thanks for letting me know.
• Po suggest nie stawiaj to: suggest postponing albo suggest that we postpone. Recommend i advise bez osoby łączą się z -ing (advise waiting), a z osobą z to (advise him to wait).
• Po każdym przyimku sprawdź, czy nie stoi tam bezokolicznik: before to send zamień na before sending.

Ćwiczenia

Najpierw rozwiąż zadanie samodzielnie, potem sprawdź odpowiedź i uzasadnienie. Przy tłumaczeniu lub pisaniu własnych zdań możliwe są także inne poprawne odpowiedzi.

1. 1. Uzupełnij: I can't stand ___ (wait) in queues, so I ordered online.

   Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

   waiting

   Can't stand łączy się najczęściej z -ing, tak jak enjoy i avoid: I can't stand waiting. Forma can't stand to wait też występuje (zwłaszcza w amerykańskim angielskim), ale -ing jest bezpiecznym wyborem, a polskie „nie znoszę czekać” niczego tu nie podpowiada.

2. 2. Wybierz: We agreed (to lower / lowering) the price by five percent.

   Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

   to lower

   Agree należy do listy to + bezokolicznik: We agreed to lower. Po polsku „zgodziliśmy się obniżyć” też ma bezokolicznik, więc tu intuicja pomaga.

3. 3. Popraw: Before to send the invoice, check the account number.

   Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

   Before sending the invoice, check the account number.

   Po przyimku before stoi forma -ing. Polskie „przed wysłaniem” ukrywa czynność w rzeczowniku odczasownikowym, a angielski po przyimku wymaga formy -ing.

4. 4. Uzupełnij formami: Did you remember ___ (book) the taxi? I remember ___ (book) it last night.

   Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

   to book; booking

   Pierwsze zdanie pyta o obowiązek przed nami: remember to book. Drugie opiera się na wspomnieniu: remember booking. Forma koduje różnicę, którą polszczyzna oddaje kontekstem.

5. 5. Przetłumacz: Zasugerowała przełożenie spotkania na czwartek.

   Pokaż odpowiedź i wyjaśnienie

   She suggested postponing the meeting to Thursday.

   Suggest nie łączy się z bezokolicznikiem: suggested postponing. Alternatywnie She suggested that we postpone the meeting.

Źródła i dalsza lektura

Przykłady powstały na potrzeby tego poradnika. Reguły i sposoby użycia możesz sprawdzić w źródłach poniżej.

• Cambridge Dictionary: Verbs followed by -ing or infinitive
• Cambridge Dictionary: Infinitive or -ing form
• Cambridge Dictionary: Verbs: change in meaning with -ing or infinitive

Widzisz błąd? Napisz do nas, podając adres strony i przykład.